De drie Santinnen, Brugge
Prijskaarten, ff. 369-371, 1688 / 1689
f. 369
Prys kaert teghen den 16 meye 1688.
Wat baet de wetenschap, wanneer zy blyft ghesloten
in d’ enghe herssen-kas? noyt heeft hy lof ghenoten,
die zyn veel wetend’ breyn altydt ghesloten hiel,
waer uyt noyt schoone zaek van wetenschap en viel.
daerom heeft eertydts wel een goedt poët gheschreuen,
waer hy de gheesten med’ een spoore schynt te gheuen:
al u vernuft,(zeyd’ hy en weten is als niet,
indien een ander daer geen preuve van en ziet.
de gaeue van’t verstant heeft oeffeningh van node,
het is de menschen uut, en aenghenaem aen gode:
dit volght Loreynen naer, dien kloecken oorloghs helt,
wiens dapperheydt hem op den top van eeren stelt,
en oock den Beyer vorst vol edel-moedigheden,
en houdt zigh niet alleen met zyn vernuft te vreden,
maer toont door uyt-werckingh, dat hy den krygh verstaet;
waerom de snelle faem haer vleugh’len open slaet,
en d’ heele werelt door haer’ lof gaet uyt-trompetten,
om dat dat zy hun vernuft zoo wel te wercke zetten.
liefhebbers van de konst, poëten, wordt ghy niet
door d’ eer’ gheprickelt, die ghy (als ghy wilt) gheniet?
daer worden hier verzocht maer viermael twintigh reken,
en zoo ghy die wel maekt, elck zal u eere spreken,
Schrijft: wat de reden is, waerom de Christen’ maekt
den turck van ouer langh niet heeft ter neer ghebracht?
indien op zulck een’ vraegh de gheesten niet en wercken,
men kan zeer lichtelyck hun’ kleenen yver mercken.
dat naer elck neghenthien altydt dees reke staet:
dit is altydt gheweest een’ oorzaek van het quaet.
en midts den nachtegael ons komt met zangh verheughen
brengh ook een stichtigh liedt, op dat wy hooren meughen,
de vreughden vanden Mey: en ’t knye-dicht volght terstont,
waer naer, naer Elckx verdienst drye pryzen syn ghezont.
f. 369
Prys kaert teghen den 12 7bris [september] 1688.
Terwyl men met vermaek, de konste vande reden
van ieder ziet bemindt, zoo worden wy als heden
beweeght, om wederom te brenghen aen den dagh,
de stoff’, waer med’ uw gheest zich onderhouden magh.
het is een vreught te zien, de broeders zoo verlanghen,
vol liefde tot de konst om haest een kaert’ t’ontfanghen
tot voedzel van den gheest, die als bezwanghert gaet,
en wysheydt baeren moet, ghelyck gheschreuen staet
f. 370
van Jupiter, die uyt zyn hooft minerva baerde,
en zagh als dan de vrucht, die hem wel eer bezwaerde.
’t is tydt konst-lieuend volck, baert nu een schoone vrucht
’t sal strecken tot uw’ eer’, ons voordeel en ghenucht:
en om niet altydt van een zelue zaek te spreken,
beandtwoordt deze vraegh in tweemael veertigh reken:
wat aen een eerlyck man begaeft met groot verstant
het meeste hertzeer is?en let maer op ons landt,
en op den toestant van de hedensdaeghsche zaeken,
ghy zult haest tot ’t gheheym van deze vraegh gheraeken.
naer elcke neghenthien dees reghel voeghen doet
dit pynt een eerlyck man ten hooghsten zyn ghemoedt
De vreught des houwelyckx, het onderwerp zal wezen
van ’t liedt; maer dat men daer niet in en vindt te lezen
iedt dat ontstichten kan, maer zeght het al bedeckt
op dat uw’ zangh-godinn’ geen eerbaer’ Oor’ bevleckt.
men zal voor ’t knye-ghedicht, daer naer een’ vroeghe gheuen,
die zullen hebben op de kaert om prys gheschreuen;
zoo dat’ er naer ghewoont, drye pryzen zyn ghestelt,
voor die de kloeckste vecht in ’t zoete reden-veldt.
f. 370
Prys kaert te beandtwoorden teghen den 5e 10bris [december] 1688.
Waerom ons hert bezwaert met zoo veel achter-dencken?
is godt den heer’ voor ons, wat vyandt kan ons krencken?
Schoon dat den tempel nu van Janus open staet,
wie weet, of ’t nu niets eens zal strecken tot ons’ baet’?
men gaf wel eertydts noch ons landt ghelyck verlooren,
en’t kreegh daer naer noch meer gheluck, als van te vooren.
men heeft noch wel ghezien, dat godt met plaeghen dreyght
wanneer hy aldermeest is tot ons heyl gheneyght:
dit kan ons Oostenryck en onzen keyser tuyghen,
die door den zeghen godts, den turck doet onder-buyghen;
zyn schrickelycke macht, ghelyck de sneeuw verdween:
zoo datmen noch al zeght, dat het onmoogh’lyck scheen,
dat zoo een legher van drye hondert duyzent mannen
kond’ ouermeestert zyn. laet ons dan heden bannen
de bleeke schrick uyt ons, en zoeken ons vermaek
in’t oeffenen der deught, en in die lofbaer’zaek
van d’ ed’le poëzie; dat zal den gheest verlichten,
dus wilt dan wederom, om prys en eere dichten,
Schryf reken achtmael thien, en brengh door reden by
wat volck meest vyandt is van d’ Ed’le poëzy?
ghemerckt men heden-daeghs zoo weynigh liefd’ en Ionste
van veel betoonen ziet, tot dees verheuen konste.
dat naer elck neghenthienst’ dees reeck wordt by ghebracht
Soodaenigh een persoon dees konste meest veracht.
en om de zangh godinn’ haer keeltie te doen beven
zoo zal de winter, haer ghenoeghzaem stoffe gheuen/
maekt dan een liedeken, ’t welck op den winter past;
terwyl alreede wy van haer zyn aenghetast.
zoo zal elkc ghilde broer zich in’t ghehoor vermaeken,
en die gheschreuen heeft, kan aen een prys gheraeken;
daer zyn der twee ghereedt, en een voor’t knye ghedicht:
op dat men van uw’gheest magh wezen onderricht.
f. 371
Prys-kaert teghen den 27 10bris [december] 1689.
Een aenghenaeme zaek, hoe verder afgheleghen,
met hoe veel meerder drift men daer toe is gheneghen:
men ziet dat nu, terwyl de Oorloghs tortse brandt
dat ieder wenscht de vred’ en rust door ’t g’heele landt.
hoe hebben niet ghewenscht de vaderders, die daer waeren
in’t voor borgh van de hell’, zoo menigh hondert Iaeren
op dat den prince vande vrede komen moght;
die noch ten laetsten quaem, en hunnen vrydom kocht.
gheluckigh Ioodsche volck, die den missias kenden;
gheluckigher zyn wy, als wy ons zeluer wenden
tot zynen dienst en eer’; zoo dat ons eenigh werck
moet strecken tot zyn’ eer’; en voordeel van zyn kerck
terwyl den hooghtydt dan van kersmis komt te naeken,
wilt reken, naer ghewoont, tot viermael twintigh maeken:
ziet of u gheestigh breyn geen redenen bevindt:
waarom dat Christus nam het wesen van een kint
en niet van eenen man beiaerigh en volwassen?
en dezen reghel moet tot elcke twintigh passen
daerom nam Jesus aen het lichaem van een kint.
maekt oock een liedeken, voor die den zangh bemindt,
van de besnydeniss’, en wat wy daer uyt trecken:
zoo zal de reden-konst ons hert tot deught verwecken:
’t is noodigh dat’er volght een kny-dicht, en daer naer
drye prysen, met den wensch van een goedt nieuw Jaer.
Voltooid 13 oktober 2025
Adriaan van der Brugghe 